DVB S PLAYER

HDTV, High Definition, HD Yayın Nedir? Özellikleri

High Definition Teknolojisi nedir?

High Definition standart resim görüntüleme teknolojilerinin çok üzerinde kalitede resimleri saklayabilme ve görüntüleme imkanı sunar. HD, resimlerdeki piksel sayısını artırarak daha hızlı resim oluşturma ve ekran titreşimlerini engelleyebilmek için en iyi tarama yöntemlerini kullanmaktadır. Bu teknolojinin hedefi resimleri tüketiciye en yüksek kalitede gösterebilmektir.

HD Video Standartları ilk defa televizyon piyasasında tanıtılmıştır. Aslında ilk HD teknolojisi kullanılan yayın 1989 yılında, Japonya’da gerçekleştirilmiştir. Üreticilerin bu yüksek teknolojiyi elektronik ürünlerde de tüketicilere sunma isteği, ancak teknisyenlerin standartlaştırma yönünde yıllarca süren çalışmalar sonucunda mümkün kılınmıştır.


HD Görüntüleme nedir?

HD Teknolojisi standartlaştırıldıktan sonra, High Definition kalitesiyle izleme imkanına sahip olmaları tüketiciye önerilmeye başlandı. HD Görüntüleme (veya HD-Uyumluluk) televizyon ve videolarda bu teknolojiyi sunmaktadır.


BİR CİHAZI HD UYUMLU KILAN ÖZELLİKLER NELERDİR?

Üreticilerin HD standartlarına uygun cihaz üretebilmelerinde üç kriter vardır:

Minimum 720 progressive (720p) veya 1800 interlaced (1080i) ekran görüntüleme formatı 720p ve 1080i gibi yüksek frekanslı tarama formatları yüksek resim kalitesi üretirler. Genel olarak bu yüksek çözünürlüklü formatlar yalnızca pikselleri ekrana aktarmakla kalmaz, aynı zamanda pikselleri daha yüksek kalitede sunarak parlak, belirgin resimler üretirler.
16:9 görüntü oranı özelliği Görüntü oranı ekranda beliren genişlik ve yüksekliği tanımlar.

Tipik bir 4:3 görüntü oranının kare görünümü yerine, geniş ekran tanımlı 16:9 oranı dikdörtgen görünür. Böylece görüntü alanını doldurur. Daha canlı ve gerçekçi bir görüntü sunar.

Dolby Digital Ses Yayın, üretim ve/veya çıktısı dinletebilme özelliği Dolby® Digital, surround ses teknolojisinde en yüksek kaliteli formattır ve video özelliklerinden kalite yitirmeden belirgin çok kanallı audio özelliği sağlar. HD-DVD formatını bilgisayarınızda Dolby® Digital ile dinlemek evde Home-Theatre izlemekle aynı kalitede bir izleme keyfi sağlar. Progressive veya Interlaced Format Video kareleri ekrana yansıtılan bir çok enine hat içerir. Bu hatları tarama ve ekrana aktarma yöntemine tarama yöntemi adı verilir. HD teknolojisi için iki uyumlu formatı vardır: 720 progressive (720p) ve 1080 interlaced (1080i).

Interlaced tarama yöntemi önce tek sayılardaki (1, 3, 5, 7 gibi) hatları ekrana yerleştirir ve akabinde çift sayılardakileri (2, 4, 6, 8 vb.) ekrana doldurmaya başlar. Bu yöntem 1080 adet hattın tamamı doldurulana kadar iki geçiş yapılmasını gerektirir.

Progressive tarama yöntemi ise ardışık bir şekilde 720 enine hattı doldurarak bütün resmi bir anda görüntüler. Bu nedenle Progressive tarama Interlaced taramaya göre saniyede iki katı fazla kare görüntüleyerek aynı zaman içerisinde daha zengin görüntü sağlar. Bütün resim için yalnızca bir tarama işlemi yeterli olmaktadır, resimler daha belirgin ve parlak olabilmekte ve genellikle Interlaced tarama sistemlerine atfedilen görüntüde titreşim durumunu ortadan kaldırır.


/////////////////////////////////////////////////////////////////////


HDTV yayın ve HDTV receiver nedir?

HDTV yayın, yüksek rezolüsyonlu wide-screen video sinyali ile birlikte dolby digital sesi bir arada sunmayı amaçlayan bir digital televizyon yayın standardıdır. Bu yayın standardının bazı parametreleri tam olarak netleşmemiş olup değişik yayın kuruluşlarınca değişik standartlar uygulanmaktadır. Amerikadaki ATSC kurumu (Advanced Television Systems Committe) HDTV yayınlar için standartları belirlemiştir. Kesinleşen standartlar şunlardır

1-Yüksek rezolüsyonlu digital video datası: HDTV video standardı, yayıncı kuruluşun tercihine göre interlaced veya progressive scan olabilir.Eğer yayın interlaced olacak ise 1920iX1080i rezolüsyonunda olmalıdır. Progressive scan yayının rezolüsyonu ise 1280pX720p olmalıdır.
2-Geniş ekran formatı (16:9)
2-Dolby digital ses

Buraya kadar belirlenen standartlar görüntü ve ses içindir. Dikkat edilirse HDTV standardında bu yayının hangi yoldan (kablo,uydu v.s) yapılacağına dair bir parametre yok. Yüksek rezolüsyonlu görüntü ve dolby digital ses datası bir arada, oldukça geniş bir bandı işgal etmektedir. Bu kadar geniş bandlı bir sinyali kablo ve uydu kanalları ile aktarabilmek oldukça külfetli olmaktadır. O yüzden yayıncı kuruluşlar HDTV sinyallerini değişik formatlarda sıkıştırarak aktarma yoluna gitmektedirler. Amerikadaki birçok yayın kuruluşları bu amaçla Mpeg2 sıkıştırma formatını kullanmaktadırlar. Bu formatla sıkıştırılan görüntü hem daha az bir band işgal etmekte, hemde kalitesinden çok fazla kaybetmemektedir. Dünyanın başka yerindeki başka bir yayıncı kuruluş ise HDTV sinyallerini mpeg4 sıkıştırma formatı kullanarak yayınlamayı tercih edebilir. Mpeg4 formatını kullanan yayıncı kuruluş HDTV sinyalini mpeg2'ye göre biraz daha fazla sıkıştırıp yayın kalitesinden biraz daha fedakarlık yapar, ancak sinyal band genişliğini düşürdüğü için bu sinyalleri daha kolaylıkla iletebilmiş olur. Bir şekilde sıkıştırılmış olan sinyal, çanak anten sayesinde uydudan alınıp HDTV receivera ulaştığında, uydu alıcı tarafından işlenmek zorundadır. Yani içindeki mpeg decoder tarafından tam tersi işlemden geçirilerek kodu çözümlenmelidir. Kodu çözümlenen sinyal HDTV uyumlu tv'ye aktarıldığında gerçek kalitesinde seyredilebilir.

Gelelim HDTV uydu receiver ile mpeg sıkıştırma formatı arasındaki ilişkiye. Öncelikle HDTV yayın için yapılmış olan bir uydu receiver'ın olmazsa olmaz denebilecek özelliklerini yazalım: Bu özellikler HDTV yayın standardı için kabul edilmiş olan kesin standartları karşılayabilecek şekilde olmalıdır. Yani:

1-HDTV receiver, progressive scan yayını alabilmek için mutlaka progressive scan olmalı ve 1280px720p rezolüsyonunu desteklemelidir.İnterlaced HDTV yayınlar için ise 1920ix1080i rezolüsyonu desteklemesi gerekir. Ayrıca bu sinyallerin HD-televizyona aktarılması için DVI ve/veya HDMI gibi yüksek kaliteli video bağlantısına ait çıkışları olmalıdır.

2-HDTV receiver dolby digital ses için uyumlu olmali ve bu sinyal için optik ve koaksiyel digital ses çıkışları olmalı.

3-İzlenecek yayınlara uygun olan Mpeg decoder'ı içinde bulundurmalı.(mpeg2 decoder ve/veya mpeg4 decoder v.s)

Yukarıda 3 madde olarak saydığım özelliklerin tümü bir arada olmazsa bu receiver'a HDTV receiver denemez. Yani yalnızca mpeg decoder'ı olan bir receiver HDTV receiver değildir.

HDTV yayın amerikada daha yaygındır. CBS,NBC,Warner Bros ve Sony gibi firmalar 1920ix1080i yayın standardını desteklerken ABC, Fox, Compaq,intel ve microsoft'ta 1280px720p yayını desteklemektedir. Avrupada ise bazı kanallar yeni yeni deneme yayınlarına başlamıştır. Ülkemizde ise yakın gelecekte HDTV yayına geçilebilme ihtimali yoktur. Avrupada HDTV yayınlar yaygınlaştıktan sonra yayıncı kuruluşlar yayınlarını kablo sistemi ile abonelik şeklinde veya uydudan şifreli olarak yayınlama yoluna gideceklerdir. Zira HDTV yayın için yapılan çok büyük yatırımlardan sonra, bu kanalların "free" olma ihtimali çok yüksek değildir.